Etiket arşivi: Libya’da yaşam

Libya 48 Tuaregler

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

  • Libya halkının etnik unsurlarını öncelikle; Araplaşmış Berberiler, Türkler, Saf Arap ve çöl kabilelerinden oluşan Bedeviler ile Tuaregler oluşturmaktadır.
  • Berberi dillerinden birini konuşan Tuaregler sadece Libya’da değil, Cezayir, Mali, Nijerya’ya uzanan geniş bir alanda yaşarlar. Tuaregler, Berberilerle akraba değiller. Toplam nüfuslarının 800 bin olduğu tahmin ediliyor. Libya’daki nüfusları 17 bin idi.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

  • Tuaregler bağımsız bir siyasi örgütlenmeye sahiplerdi. Kuzey Tuaregler çoğunlukla çölde, Güney Tuaregler ise daha çok step ve savanlarda yaşarlar. 1980’lerde yaşanan kuraklık, Güney Tuaregler’in sayısının azalmasına ve hayvancılığa dayalı geleneksel yaşam biçimlerinde değişikliklere yol açmıştır.
  • Geleneksel Tuareg toplumu, soylular, din adamları, vasallar (toprak sahipleri), zanaatkarlar ve eskiden köle olan işçilerden oluşan sınıflara ayrılmıştır. Geleneksel olarak çadırlarda yaşarlar. Güneyde beşik tonozlu keçe çadırlar yaygındır. Geleneksel çadırları kırmızı deri çadırlardı. Günümüzde naylon çadırlar geleneksel olanın yerini almıştır.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

  • Silahları, iki yanı keskin kılıçlar, kamalar, demir mızraklar ve kösele kalkanlardır. Yetişkin erkekler kadınların, yabancıların ve evlilik yoluyla akraba oldukları kişilerin yanında mavi bir peçe takarlardı. Bu yüzden onlara Mavi Adamlar da denirdi. Ama bu gelenek, kentleşmeyle birlikte yok olmuştur.
  • Tuaregler arasında eski Libyalıların kullandıklarına benzer bir yazı olan tıfinag hala kullanılmaktadır.
  • Bunlar çok sert bir halk. Gıdamis 1810 yılında Osmanlı idaresine geçmiş ama 1874 yılına kadar bir Osmanlı kenti olmamış. 1911 yılında ülkeye gelen İtalyanlar da şehri tam anlamıyla 1924 yılında ele geçirebilmişler.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

  • Deveyi yönetmekte çok ustalar, ritim duyguları çok güçlü.
  • Tuaregler’de en önem verilen şey adalet. Adalette en önemli husus eşit su kullanımı. Adaletli su dağıtma sistemine El Kaduz deniyor.
Libya’da hemen herkesin kullandığı, baş ve omuzlarını örten; yazın güneşten, kışın soğuktan, rüzgar ve kumdan koruyan örtüye havli deniyor. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Libya’da hemen herkesin kullandığı, baş ve omuzlarını örten; yazın güneşten, kışın soğuktan, rüzgar ve kumdan koruyan örtüye havli deniyor.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

  • Libya’da ayrıca az sayıda Sahra altı siyahlarından olan Sahiller ile Tobular da mevcut. Ayrıca ülke çok sayıda Orta Afrika’dan göçmen barındırmakta ve çok sayıda Mısırlı göçmen ülkede yaşamaktaydı. 2011′de tahminlere göre 60.000 Bangladeşli, 30.000 Çinli, 30.000 Filipinli Libya’da çalışmaktaydı. Libya’da yaşayan Türk vatandaşlarının sayısı yaklaşık olarak 25.000 idi. Ataları Türk olanların sayısı ise 80.000 olarak tahmin edilmekteydi.

 

 

Libya 46 Gıdamis 3

Burası Kuran Kursu. Kapının üzerindeki ay-yıldız buna işaret ediyor. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Burası Kuran Kursu. Kapının üzerindeki ay-yıldız buna işaret ediyor.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Şehrin çamaşırhanesine üst kattan bakış. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Şehrin çamaşırhanesine üst kattan bakış.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Sert iklim koşullarına bir önlem olarak şehrin sokaklarının çoğunun üstü örtülü. Üstü açık olanların iki yanına ise gölge için ağaç dikilmiş. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Sert iklim koşullarına bir önlem olarak şehrin sokaklarının çoğunun üstü örtülü. Üstü açık olanların iki yanına ise gölge için ağaç dikilmiş.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Bir kahvehane. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Bir kahvehane.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Öğle yemeğini yiyeceğimiz evin damı. Çatılar kadınların alanı. Çatılar birbirine geçişli. Sokağa pek çıkamayan kadınlar birbirlerine teraslardan gidip geliyorlarmış. Kadınlar çatılarda buluşuyor, gün yapıyor, çatılarda kadın pazarları açılıyormuş. Çatılar sıcak gecelerde yatak odası olarak da kullanılıyormuş. Çatıdan, Tuareg mimarisinin köşelere oturttuğu üçgenler daha belirgin. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Öğle yemeğini yiyeceğimiz evin damı.
Çatılar kadınların alanı. Çatılar birbirine geçişli. Sokağa pek çıkamayan kadınlar birbirlerine teraslardan gidip geliyorlarmış.
Kadınlar çatılarda buluşuyor, gün yapıyor, çatılarda kadın pazarları açılıyormuş.
Çatılar sıcak gecelerde yatak odası olarak da kullanılıyormuş.
Çatıdan, Tuareg mimarisinin köşelere oturttuğu üçgenler daha belirgin.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Kuyunun ağzı çatıda bitiyor. Kadınlar kovayı buradan aşağı sallıyor, su çekiyorlar. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Kuyunun ağzı çatıda bitiyor. Kadınlar kovayı buradan aşağı sallıyor, su çekiyorlar.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Mutfaklar da çatıda. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Mutfaklar da çatıda.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Kadın, evine girip çıkarken aynaya bakıyor. Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

Kadın, evine girip çıkarken aynaya bakıyor.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu